Το προηγούμενο διάστημα παιζόταν στα σινεμά το Alphaville, μια ταινία-ωδή στο μεταμοντέρνο σινεμά, μια ταινία που έδειξε την άλλη όψη του sci-fi και της κυβερνοκουλτούρας για τις κοινωνίες του μέλλοντος.

Ο Γκοντάρ, ο άρχοντας της νουβέλ βαγκ, πάντα επιχειρεί να αποδομεί την κινηματογραφική γλώσσα εκ των έσω και να δημιουργεί φιλοσοφικό στοχασμό στο σινεμά του.

Το Alphaville είναι μια διαστημική πόλη που βρίσκεται ο πράκτορας Λεμί Κοσιόν (τον υποδύεται ο Eddie Constantine), που αναζητά έναν χαμένο συνάδελφό του ο οποίος βρίσκεται σε κίνδυνο. Παριστάνοντας τον δημοσιογράφο, ανακαλύπτει ότι η πόλη εξουσιάζεται από έναν πανίσχυρο υπολογιστή. Αφού γνωρίζει την κόρη του επιστήμονα που κατασκεύασε τον υπολογιστή (Anna Karina σε σεκάνς που κόβουν την ανάσα), βρίσκει τον αγνοούμενο πράκτορα σε ένα ξενοδοχείο- φυλακή, και εν τέλει μαθαίνει για τα σχέδια του επιστήμονα.

Αυτή η πλοκή που εστιάζει στις μεταμοντέρνες κοινωνίες που έρχονται, δένει σε ένα τοπίο που απεικονίζει το Παρίσι του ’65, χωρίς εφέ, χωρίς ίχνος φουτουρισμού, δείχνει ότι η εποχή του ψηφιακού δεν θα έρθει μέσα σε ασημένιες στολές και ακραία cyber punk τοπία, αλλά σε απλές κοινωνίες (αναλογικές θα λέγαμε) που ρευστοποιούνται μέρα με τη μέρα.

Το ψηφιακό πανόπτικον είναι εδώ, πριν καν υπάρξει με τους όρους που το ξέρουμε. Το μέλλον είναι εδώ, λέει ο Γκοντάρ σε μια ταινία που είναι γυρισμένη το 1965. Παρόλο που το φιλμ είναι νουάρ, ο Γκοντάρ με θράσος δεν επιθυμεί ούτε την λύση, ούτε την συνέχεια της πλοκής με τους κλασικούς όρους. Η γυναίκα, που συχνά στα νουάρ αναπαρίσταται ως συναισθηματική και μοιραία, εδώ μόνο αυτό δεν είναι. Ο ρόλος της γυναίκας σε αυτή τη ταινία δημιουργεί μια ρωγμή στην ιστορία του σινεμά, καθώς φαίνεται να έχει βυθιστεί σε αυτή τη τεχνοκρατική, νεκρή από συναίσθημα κοινωνία. Μια κοινωνία όπου η επικοινωνία δεν υφίσταται με όρους νοήματος αλλά πληροφορίας. Όμως υπάρχει πληροφορία χωρίς νόημα; Οι μελλοντικές κοινωνίες του ελέγχου, του ψηφιακού βιοπολιτικού ελέγχου, είναι το σχόλιο που αφήνει ο Γκοντάρ για τις επόμενες γενιές λίγο πριν τα γεγονότα του Μάη του ’68, αλλά και ένα σχόλιο για τις επόμενη γενιά κινηματογραφιστών.

Η ψηφιακότητα, η τεχνητή νοημοσύνη, οι αλγόριθμοι δεν είναι έννοιες που εμφανίστηκαν ξαφνικά την δεκαετία του ’90. Υπάρχουν από την πρώτη στιγμή που η μονάδα διαιρέθηκε, από τότε που άρχισαν όλα να κατακερματίζονται, μέχρι και σήμερα που δεν υπάρχει κανένα ενιαίο αφήγημα, καμία συνεκτική ουσία. Άλλωστε αφορούσε μόνο τους επιστήμονες, όταν δημιουργούσαν την επιστήμη της κυβερνητικής και μελετούσαν την σχέση ανθρώπου-υπολογιστή, τώρα όλοι έχουμε έναν ψηφιακό εαυτό, έναν δεύτερο εαυτό που φροντίζουμε για το πώς θα είναι, και ας απέχει πολύ από το υλικό είναι. Το ζήτημα είναι πώς αξιοποιούμε όλα τα εργαλεία ενάντια στον καπιταλισμό της πλατφόρμας που κατά μια έννοια μας δείχνει ο Γκοντάρ το ’65, στο σήμερα και στο τώρα.

Διαβάστε ακόμα:

60.000 νέοι για να ακούσουν κάτι αθλίους στίχους ενός υποτιθέμενου καλλιτέχνη

«Γλυπία αγάπη μου» – Πρεμιέρα για το πενθήμερο φεστιβάλ στον Πάρνωνα

Cum As You Are: Ένα ντοκιμαντέρ για το σώμα, το φύλο και την ορατότητα στο «Τριανόν»