Ρεφαάτ Αλαρίρ: «Αν πρέπει να πεθάνω, πρέπει να ζήσεις για να πεις την ιστορία μου…»
Ο Ρεφαάτ Αλαρίρ*, Παλαιστίνιος ποιητής και πανεπιστημιακός, δολοφονήθηκε στις 7 Δεκεμβρίου 2023 από ισραηλινό αεροπορικό πλήγμα στη βόρεια Γάζα. Βρισκόταν στο σπίτι του μαζί με τον αδελφό του, την αδελφή του και τα τέσσερα παιδιά της, όλοι τους σκοτώθηκαν. Η οικογένειά του επέλεξε να παραμείνει στη βόρεια Γάζα παρά τις προειδοποιήσεις για επικείμενους βομβαρδισμούς, καθώς δεν είχαν πού να πάνε.
Η φράση του «Αν πρέπει να πεθάνω, πρέπει να ζήσεις για να πεις την ιστορία μου…» αποτυπώνει την επιθυμία του να ακουστεί η αλήθεια της Γάζας και να συνεχιστεί ο αγώνας για δικαιοσύνη και ελευθερία.
Έτσι λοιπόν τώρα που η ιστορία της χιλιοματωμένης λωρίδας εισέρχεται σε μια από τις πιο αιματηρές και καταστροφικές φάσεις της, καθώς το Ισραήλ προχώρησε σε εκτεταμένη χερσαία εισβολή, εδώ στην ασφάλεια του σπιτιού μου, κάνω το μόνο που μπορώ. Γράφω. Για να μην ξεχάσω, να μην ξεχάσουμε την ιστορία της.
Χθες το βράδυ της 16ης Σεπτεμβρίου, ο IDF ανακοίνωσε την έναρξη της μεγάλης χερσαίας επίθεσης. Ισραηλινές δυνάμεις εισήλθαν στην πόλη από βορειοδυτική και ανατολική πλευρά, υποστηριζόμενες από τανκς, αεροπορικές επιδρομές και τεθωρακισμένα. Το επιβεβαίωσε εκπρόσωπος του IDF στο Reuters: «Η Γάζα καίγεται. Η επιχείρηση επικεντρώνεται στην εξόντωση των μαχητών της Χαμάς και στην καταστροφή των υπόγειων τούνελ», Αν υποθέσουμε ότι χρειάζεται επιβεβαίωση για το τι γίνεται αυτή τη στιγμή στη Γάζα.
Ο στρατός στοχεύει σε σημεία-κλειδιά: τούνελ διοίκησης και ανεφοδιασμού, στρατηγικά κτήρια, καθώς και περιοχές όπου εκτιμάται πως κρατούνται όμηροι.
Η ανθρωπιστική κρίση βαθαίνει. Πάνω από 400.000 Παλαιστίνιοι έχουν εγκαταλείψει την Πόλη της Γάζας από τις 14 Αυγούστου, σύμφωνα με τη UNICEF, ενώ η ισραηλινή κυβέρνηση άνοιξε προσωρινά τη λεωφόρο Salah al-Din ως διάδρομο εκκένωσης. Οργανώσεις όπως η MSF και η UNRWA δηλώνουν ότι η κατάσταση είναι ανεξέλεγκτη: «Δεν υπάρχουν τρόφιμα, καθαρό νερό ή φάρμακα. Τα παιδιά λιμοκτονούν. Είμαστε ένα βήμα πριν από την απόλυτη κατάρρευση». (Γιατροί χωρίς σύνορα – MSF).
Το ICRC αναφέρει ότι «κανένα σημείο στη Γάζα δεν είναι ασφαλές πλέον», με νοσοκομεία να δέχονται συνεχή κύματα τραυματιών και νεκρών, την ώρα που ο ηλεκτρισμός και οι επικοινωνίες παραμένουν ασταθείς ή εντελώς κομμένες.
Στις 16 Σεπτεμβρίου, ανεξάρτητη επιτροπή του ΟΗΕ (UN Commission of Inquiry) δημοσίευσε επίσημη έκθεση, στην οποία καταλήγει ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα, αναγνωρίζοντας 4 από τις 5 πράξεις που ορίζονται από τη Σύμβαση του 1948. «Η πρόθεση γενοκτονίας αποδεικνύεται από τις πράξεις, τις δηλώσεις και την πολιτική του Ισραηλινού κράτους στη Γάζα». (Έκθεση UN Commission of Inquiry).
Ενώ η Διεθνής αμνηστία καλεί σε άμεση διεθνή δράση:«Δεν υπάρχει πλέον χώρος για δικαιολογίες. Η διεθνής κοινότητα δεν μπορεί να πει “δεν γνώριζε”».
Ο IDF εκτιμά πως περίπου 2.000 έως 3.000 μαχητές της Χαμάς παραμένουν ενεργοί στην Πόλη της Γάζας, κυρίως μέσα σε τούνελ και κατοικημένες περιοχές. Η στρατηγική του Ισραήλ επικεντρώνεται στην «κατά μέτωπο εξουδετέρωση» και την πλήρη καταστροφή της διοικητικής και στρατιωτικής δομής της Χαμάς.
Ωστόσο, η επιχείρηση αυτή έχει ήδη προκαλέσει:
Η στρατιωτική επιχείρηση του Ισραήλ φαίνεται να εισέρχεται στο πιο σκληρό και αιματηρό στάδιο. Οι διεθνείς οργανισμοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για ανεπανόρθωτη ανθρωπιστική τραγωδία.
Την ίδια στιγμή, στο σκοτάδι της ανθρωπιστικής κρίσης, εγείρονται σοβαρές καταγγελίες για την ύπαρξη μιας τραγικής και μακάβριας υπόθεσης: της πιθανής αφαίρεσης οργάνων από νεκρούς Παλαιστίνιους, ανάμεσά τους και παιδιά.
Αξιωματούχοι της Υπηρεσίας Πολιτικής Άμυνας της Γάζας ανέφεραν ότι σε ομαδικούς τάφους κοντά στο Νοσοκομείο Νάσερ στην πόλη Χαν Γιούνις, βρέθηκαν πτώματα με ενδείξεις αφαίρεσης οργάνων, όπως:
Η Euro-Med Human Rights Monitor επιβεβαιώνει και προωθεί την ανάγκη για διεθνή έρευνα, επισημαίνοντας την παραβίαση διεθνών ανθρωπιστικών κανόνων.
Παράλληλα, ο αριθμός των παιδιών που αγνοούνται είναι συγκλονιστικός. Εκτιμήσεις από τη Save the Children και τη UNICEF αναφέρουν ότι:
Πολλά από αυτά ίσως βρίσκονται σε ομαδικούς τάφους ή έχουν πέσει θύματα βίας και κακοποίησης.
Οι οργανώσεις καλούν την διεθνή κοινότητα να αναλάβει δράση, με ανεξάρτητη και αμερόληπτη έρευνα για τις καταγγελίες, ώστε να διασφαλιστεί η δικαιοσύνη και να αποτραπούν νέες παραβιάσεις.
Ο ιστορικός παραλληλισμός με τη λεγόμενη «Τελική Λύση» του Χίτλερ μπορεί να μοιάζει υπερβολικός αλλά δεν είναι αβάσιμος. Πριν καταλήξουν στη βιομηχανική εξόντωση εκατομμυρίων Εβραίων, οι ναζί είχαν εξετάσει το περίφημο Σχέδιο Μαδαγασκάρης: τη μαζική μεταφορά όλων των Εβραίων της Ευρώπης στο νησί Μαδαγασκάρη, μακριά από την ήπειρο, με στόχο την απομόνωσή τους και την τελική εξαφάνιση μέσω της πείνας και των ασθενειών.
Σήμερα, αναλυτές και ιστορικοί σημειώνουν μια ανησυχητική παρόμοια πολιτική απέναντι σε περίπου 2 εκατομμύρια Παλαιστίνιους στη Λωρίδα της Γάζας, όπου η στρατιωτική κατοχή και η συνεχιζόμενη πολιορκία έχουν οδηγήσει σε συστηματικό αποκλεισμό, περιορισμό της πρόσβασης σε βασικά αγαθά, μαζικές εκτοπίσεις και καταστροφές υποδομών.
Πριν από την «Τελική Λύση», πριν τα στρατόπεδα εξόντωσης και τα κρεματόρια, το ναζιστικό καθεστώς είχε ένα διαφορετικό σχέδιο: να «ξεφορτωθεί» τους Εβραίους της Ευρώπης εξορίζοντάς τους σε μια μακρινή γωνιά του κόσμου, τη Μαδαγασκάρη.
Το Σχέδιο Μαδαγασκάρης εμφανίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1940, κυρίως μετά την ήττα της Γαλλίας από τη ναζιστική Γερμανία, όταν η αποικιακή διοίκηση της Μαδαγασκάρης θεωρήθηκε «διαθέσιμη». Το σχέδιο είχε την υπογραφή του Άντολφ Άιχμαν, του μετέπειτα αρχιτέκτονα των μαζικών απελάσεων και εξοντώσεων. Η ιδέα ήταν σαφής: να εξοριστούν σε ένα απομονωμένο νησί έως και 4 εκατομμύρια Εβραίοι από όλη την Ευρώπη, σε συνθήκες πλήρους αποκλεισμού, χωρίς δικαιώματα, χωρίς προοπτική επιστροφής.
Πέρα από τον αποικιοκρατικό και ρατσιστικό του χαρακτήρα, το σχέδιο έφερε όλα τα δομικά χαρακτηριστικά ενός προμελετημένου εγκλήματος κατά της ανθρωπότητας:
Το σχέδιο εγκαταλείφθηκε τελικά το 1942, όχι από ανθρωπισμό, αλλά επειδή κρίθηκε τεχνικά ανέφικτο λόγω των συνθηκών του πολέμου. Αντ’ αυτού, ακολούθησε η γνωστή «Τελική Λύση», με την εφαρμογή του Ολοκαυτώματος και των στρατοπέδων εξόντωσης.
Όμως, το Σχέδιο Μαδαγασκάρης είναι ιστορικά κρίσιμο, διότι καταγράφει τη «λογική της εκκαθάρισης μέσω εκτοπισμού» μια μορφή γενοκτονίας που δεν γίνεται απαραίτητα με σφαίρες, αλλά με στρατηγική αφαίρεση του πληθυσμού από τον ιστό της ζωής.
Και αυτό ακριβώς το μοτίβο είναι που προκαλεί ανατριχίλα όταν εξετάζεται υπό το φως των όσων συμβαίνουν σήμερα στη Γάζα.
Ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Israel Katz μίλησε για μετακίνηση περίπου 600.000 Παλαιστινίων στην περιοχή al‑Mawasi στη Rafah για να διαμείνουν σε μια λεγόμενη «ανθρωπιστική πόλη».
Προτάσεις έχουν εγκριθεί ή προωθηθεί από το υπουργικό συμβούλιο ασφαλείας του Ισραήλ ώστε να διευκολυνθεί η εθελούσια μετανάστευση Παλαιστινίων από τη Γάζα προς τρίτες χώρες αν το επιθυμούν. Αυτό όμως έχει επικριθεί ως πιθανός τρόπος πίεσης για ανεπίσημη ή εξαναγκαστική μετακίνηση μεταξύ οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Σκέψεις για μεταφορά στη χερσόνησο του Σινά
Υπήρξαν εκθέσεις (concept papers) ότι η υπηρεσία πληροφοριών του Ισραήλ πρότεινε τη μεταφορά των περίπου 2,3 εκατομμυρίων κατοίκων της Γάζας στο Σινά της Αιγύπτου.
Η Αίγυπτος έχει απορρίψει τέτοια σχέδια, χαρακτηρίζοντας τα ως απαράδεκτα και μια «κόκκινη γραμμή».
Κατεδαφίσεις και υποδομές στη Ράφα για να προετοιμάσουν μετακινήσεις
Κατεδαφίσεις κτιρίων και δρόμων στη Ράφα, κατασκευή διαδρόμων, εξάλειψη χώρων κατοικιών – στοιχεία που, σύμφωνα με αναλύσεις, διευκολύνουν τη συγκέντρωση και την μετακίνηση μεγάλου αριθμού αμάχων.
Τι καταγγέλλουν οι οργανώσεις και οι συγγενείς
Οργανώσεις όπως η Adalah λένε ότι το σχέδιο συγκέντρωσης πληθυσμού στη Ράφα είναι στην πραγματικότητα εξαναγκαστική μετακίνηση και αποτελεί συλλογική τιμωρία.
Το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τα ανθρώπινα δικαιώματα (OHCHR) έχει προειδοποιήσει ότι οι διαταγές εκκένωσης που εκδίδονται από τον ισραηλινό στρατό μοιάζουν να οδηγούν σε μόνιμες μετακινήσεις, καθώς οι πολίτες μεταφέρονται σε περιοχές όπου οι συνθήκες διαβίωσης είναι ακραία, με περιορισμένη πρόσβαση σε νερό, φαγητό, καταφύγιο.
Συγγενείς θυμάτων και τοπικές μαρτυρίες καταγγέλλουν ότι τέτοιες διατάξεις και σχέδια γίνονται με ταχύτητα και χωρίς διαφάνεια, ότι δεν γίνεται σαφές ποια είναι η μοίρα όσων μετακινούνται, αν υπάρχει υποδομή, ποιος θα εγγυηθεί τα δικαιώματα τους, και φοβούνται ότι θα οδηγηθούν σε περιορισμό, απομόνωση ή ακόμα και εξαφάνιση από την πατρίδα τους.
Bezalel Smotrich – υπουργός Οικονομικών: «Η Γάζα θα καταστραφεί εντελώς μέσα σε λίγους μήνες. Οι κάτοικοι της Γάζας θα συγκεντρωθούν στο νότο, θα είναι απογοητευμένοι, θα αντιληφθούν ότι δεν υπάρχει ελπίδα στη Γάζα και θα ψάξουν να μετακινηθούν για να ξεκινήσουν μια νέα ζωή σε άλλα μέρη».
Israel Katz – υπουργός Άμυνας
Είπε ότι το Ισραήλ «θέλει τον πλήρη έλεγχο ολόκληρης της Λωρίδας της Γάζας»
Moshe Ya’alon – πρώην υπουργός Άμυνας
Κατήγγειλε την κυβέρνηση ότι βρίσκεται «στο δρόμο της εθνοκάθαρσης» στη Λωρίδα της Γάζας, κάνοντας αναφορά σε πολιτικές μεταφοράς πληθυσμού και επαναφοράς εβραϊκών οικισμών στη Γάζα.
Eli Cohen – υπουργός Ενέργειας
Δήλωσε ότι «το σχέδιο εθελούσια μετανάστευση των Παλαιστινίων από τη Γάζα παραμένει στο τραπέζι».
Η χερσαία εισβολή του Ισραηλινού Στρατού (IDF) στη Λωρίδα της Γάζας έχει προκαλέσει έντονες και διχαστικές αντιδράσεις στο εσωτερικό του Ισραήλ, με την κοινή γνώμη, τα ΜΜΕ, τον στρατό και τις πολιτικές δυνάμεις να εκφράζουν ποικίλες θέσεις.
Υποστήριξη της στρατιωτικής επιχείρησης
Η πλειονότητα των Ισραηλινών στηρίζει την επέμβαση, θεωρώντας την αναγκαία για την εθνική ασφάλεια και την προστασία των πολιτών από τις επιθέσεις της Χαμάς. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Israel Democracy Institute (Σεπτέμβριος 2025), περίπου το 65% των πολιτών υποστηρίζει τις στρατιωτικές ενέργειες στην Γάζα, βλέποντάς τις ως μέτρο άμυνας ενάντια στην τρομοκρατία (israelhayom.com).
Αντιδράσεις εντός του στρατού και κοινωνίας
Παρά την ευρεία υποστήριξη, υπάρχουν σημαντικές φωνές αμφισβήτησης και ανησυχίας, κυρίως ανάμεσα σε στρατιώτες, βετεράνους και ακτιβιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η οργάνωση Combatants for Peace έχει εκδώσει ανακοινώσεις καταδίκης της εκτεταμένης βίας και των επιπτώσεών της στον άμαχο πληθυσμό της Γάζας, καλώντας για ειρηνικές λύσεις (combatantsforpeace.org).
Παράλληλα, στρατιωτικοί και οικογένειές τους, μέσω ομάδων όπως οι «Soldiers Speak Out» και «Parents of Soldiers Against War», διοργανώνουν διαμαρτυρίες ζητώντας τον τερματισμό της επιχείρησης και την ασφαλή επιστροφή των ομήρων χωρίς να θρηνήσουν άλλους νεκρούς (timesofisrael.com).
Διαδηλώσεις και κοινωνική πόλωση
Οι δρόμοι του Τελ Αβίβ, της Ιερουσαλήμ και άλλων πόλεων γέμισαν με διαδηλώσεις τόσο υπέρ όσο και κατά της στρατιωτικής δράσης. Η πόλωση στην ισραηλινή κοινωνία εντείνεται, με ορισμένους να βλέπουν την επιχείρηση ως επιβεβλημένη, ενώ άλλοι φοβούνται ότι η βία γεννάει νέα κύματα αντιπαράθεσης και μίσους (haaretz.com).
Πολιτική στήριξη και επικρίσεις
Η κυβέρνηση Νετανιάχου κρατά σκληρή γραμμή, τονίζοντας πως η εξουδετέρωση της Χαμάς αποτελεί προτεραιότητα και δεν θα υπάρξει εκεχειρία χωρίς ουσιαστικά βήματα από την παλαιστινιακή πλευρά. Ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει πως «η ασφάλεια των Ισραηλινών δεν διαπραγματεύεται» (ynetnews.com).
Ταυτόχρονα, το κυβερνών κόμμα δέχεται έντονες επικρίσεις από διεθνείς φορείς και μέλη της ισραηλινής αντιπολίτευσης που καταγγέλλουν την υπερβολική χρήση βίας και τις ανθρωπιστικές συνέπειες, ζητώντας πιο διπλωματική προσέγγιση (jpost.com).
Αρκετοί πολιτικοί αναλυτές και ακαδημαϊκοί στο Ισραήλ προειδοποιούν ότι η στρατιωτική επιχείρηση, αν δεν συνοδευτεί από πολιτική λύση, μπορεί να ενισχύσει τις εχθρότητες και να οδηγήσει σε μακροχρόνια αστάθεια στην περιοχή. Ο καθηγητής διεθνών σχέσεων Αμίρ Λεβί σε συνέντευξή του στο Haaretz τονίζει: «Η βία γεννάει βία. Η ειρήνη απαιτεί διάλογο, όχι μόνο στρατιωτική υπεροχή» (haaretz.com).
Αυτή τη στιγμή, στη Γάζα δεν εκτυλίσσεται μια συστηματική, ωμή, διαρκής εξόντωση ενός εγκλωβισμένου πληθυσμού, μπροστά στα μάτια μιας παγκόσμιας κοινότητας που έχει επιλέξει τη συνενοχή μέσω της σιωπής.
Παιδιά θαμμένα σε ομαδικούς τάφους, νοσοκομεία και καταυλισμοί που ισοπεδώνονται, ένας λαός που εξαναγκάζεται είτε να πεθάνει, είτε να εξαφανιστεί. Και πίσω από τις δήθεν «ανθρωπιστικές ζώνες», τα «σχέδια μετεγκατάστασης» και τις «στοχευμένες επιχειρήσεις» κρύβεται ένα πολιτικό σχέδιο που δε διαφέρει, ούτε στην πρόθεση ούτε στο αποτέλεσμα, από τα σκοτεινότερα εγκλήματα του 20ού αιώνα. Η Ιστορία γράφεται τώρα και θα κρίνει όλους μας.
Διαβάστε επίσης:
Ζητά την εκταφή του παιδιού του. Ποιος μπορεί να αρνηθεί ένα τέτοιο αίτημα; Γιατί να το αρνηθεί;
