Στήλη Άλατος: Τι ελευθερία είσαι και του λόγου σου;

Να κρίνουμε, αν είμαστε υπέρ μιας δολοφονίας μόνο και μόνο γιατί το θύμα ήταν ακροδεξιός ρήτορας μίσους και ρατσισμού. Κι αυτό από μόνο του είναι προβληματικό. Στις δημοκρατικές κοινωνίες, η αυτοδικία είναι καταδικαστέα. Τελεία και παύλα. Δεν κρίνεται κατά το δοκούν. Δεν βρισκόμαστε σε κατάσταση πολέμου ούτε δικτατορίας, όπου έχουν καταλυθεί οι θεσμοί.

Σήμερα αποφάσισα να αλλάξω λίγο ύφος γραφής γιατί δεν ξέρω πόσο δηκτικά χιουμοριστικός μπορώ να γίνω με το συγκεκριμένο θέμα. Μεγάλη κουβέντα λοιπόν έχει ανοίξει τις τελευταίες μέρες σχετικά με την ελευθερία του λόγου. Ποιος λόγος αξίζει να είναι ελεύθερος, που ξεκινά και που σταματάει αυτή η ελευθερία, που θίγει ανθρώπους και που οπλίζει χέρι που τραβάει σκανδάλη.

Γράφει ο Billion
Η αλήθεια είναι ότι η ηθική μας έχει πάντα ένα υποκειμενικό κριτήριο, μιας και έρχεται κατευθείαν από το αξιακό μας σύμπαν. Η δολοφονία του Kirk μας έβαλε σε μια τέτοια σφαίρα ηθικής, προσπαθώντας να πάρουμε θέση όχι μόνο απέναντι στο γεγονός, αλλά στο γεγονός σε συνάρτηση με το θύμα. Να κρίνουμε δηλαδή την πράξη σε σχέση με το θύμα.

Να κρίνουμε, αν είμαστε υπέρ μιας δολοφονίας μόνο και μόνο γιατί το θύμα ήταν ακροδεξιός ρήτορας μίσους και ρατσισμού. Κι αυτό από μόνο του είναι προβληματικό. Στις δημοκρατικές κοινωνίες, η αυτοδικία είναι καταδικαστέα. Τελεία και παύλα. Δεν κρίνεται κατά το δοκούν. Δεν βρισκόμαστε σε κατάσταση πολέμου ούτε δικτατορίας, όπου έχουν καταλυθεί οι θεσμοί.

Όμως ας πάμε ένα βήμα πίσω. Στην ελευθερία του λόγου. Για μένα αυτό είναι το πρώτο και κύριο. Τα τελευταία χρόνια, ως κοινωνίες, έχουμε επιτρέψει τον μισαλλόδοξο, ρατσιστικό λόγο να έχει κυρίαρχο ρόλο στην επιρροή της κοινής γνώμης. Στο πλαίσιο αυτής της ελευθερίας, έχουμε επιτρέψει την «μόλυνση» του πεδίου σκέψης από ρήτορες αμφιβόλου ποιότητας και κινήτρου. Ο Kirk ήταν ένας απ΄αυτούς. Τέτοιοι υπάρχουν δεκάδες (μπορεί να λέω και λίγους) που με την άνοδο του διαδικτύου έχουν αποκτήσει πρόσβαση από διάφορα κανάλια επικοινωνίας σε πρόθυμο ακροατήριο.

Η άνθηση αυτών είναι παράλληλη με τα fake news και η εξάπλωση έχει την μορφή επιδημίας. Όλο και περισσότεροι άνθρωποι επηρεάζονται από τέτοιες πηγές πληροφορίας και «γνώσης» και ο λόγος είναι απλός. Γιατί αυτά που λένε δεν απαιτούν τίποτα το ιδιαίτερο: παρά μόνο ακροατήριο με χαλαρές απόψεις λόγω απουσίας εκπαιδευτικού υπόβαθρου.
Όλοι λοιπόν αυτοί οι επιτήδειοι (που τίποτα δεν κάνουν χωρίς αντίκρισμα) που χτίζουν ακροατήρια βασισμένα σε βασικά πρωτόγονα ένστικτα, αλωνίζουν λόγω αυτής της περιβόητης «ελευθερίας του λόγου».

Που όμως έχει πάντα ακροδεξιό πρόσημο, γι’ αυτό και αποδεκτό. Γιατί αν έχεις προοδευτικό λόγο, αντίθετο προς τα κέντρα εξουσίας, το σίγουρο είναι ότι γρήγορα θα σε σβήσουν από τον χάρτη. Ποιος ξέρει που θα βρισκόταν τώρα ένας παρουσιαστής που θα έλεγε ότι «ο καπιταλισμός μας εξαγριώνει και μας κάνει ζούγκλα» και όχι «γιατί δεν σκοτώνουμε τους άστεγους με θανάσιμη ένεση».
Σε θεσμικό επίπεδο η ερώτηση δεν είναι τι μπορούμε να κάνουμε για να εξαλείψουμε τέτοια φαινόμενα. Είναι αν θέλουμε…

Διαβάστε επίσης:

Να (μάλλον) γιατί δεν αλλάζει ο κόσμος – Και γιατί (μάλλον) κι αυτό αλλάζει

«Ο σεβασμός δεν είναι θέσφατο – είναι κάτι που κερδίζεται»: Ανοιχτή επιστολή του Αντώνη Ψαρόπουλου προς την Ένωση Δικαστών

«Γιατί τέτοια στοχοποίηση σε έναν πατέρα που ζητά δικαιοσύνη;» – Ανοιχτή επιστολή του πατέρα του Βασίλειου Μάγγου στον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη

Τελευταία άρθρα:

  • Η Χρύσα Λύκου στο Untold: «Η δίκη της Χρυσής Αυγής τελείωσε, όχι ο αγώνας εναντίον του φασισμού»
    Θέματα

    Η Χρύσα Λύκου στο Untold: «Η δίκη της Χρυσής Αυγής τελείωσε, όχι ο αγώνας εναντίον του φασισμού»

    Έντεκα χρόνια μετά την έναρξη της δίκης και λίγους μήνες μετά την ολοκλήρωσή της σε δεύτερο βαθμό, η επιστροφή σε αυτή την ιστορική διαδρομή είναι μια αναμέτρηση με όσα συνέβησαν, με όσα δεν ξεχάστηκαν και με όσα εξακολουθούν να μας απειλούν.
    Διαβάστε περισσότερα
  • Ελία Σουλεϊμάν: «Να συνεχίσουμε να δημιουργούμε ομορφιά και ποίηση»
    Culture

    Ελία Σουλεϊμάν: «Να συνεχίσουμε να δημιουργούμε ομορφιά και ποίηση»

    Ο Ελία Σουλεϊμάν έχει κάνει τη σιωπή κινηματογραφική γλώσσα. Ο Παλαιστίνιος σκηνοθέτης, σεναριογράφος και ηθοποιός, μία από τις πιο ξεχωριστές φωνές του παλαιστινιακού και του διεθνούς κινηματογράφου, βρίσκεται αυτές τις ημέρες στην Αθήνα και την Τρίτη (13/10) μάς υποδέχθηκε στον Dounias*, σε μια συνάντηση με δημοσιογράφους.
    Διαβάστε περισσότερα
  • Nek & Josey: «Βλέποντας τις ανισότητες και τον φασισμό, σου γίνεται ανάγκη να εκφραστείς»
    CultureΦωτορεπορτάζ

    Nek & Josey: «Βλέποντας τις ανισότητες και τον φασισμό, σου γίνεται ανάγκη να εκφραστείς»

    Γνώρισα τον Josey στη συναυλία οικονομικής ενίσχυσης της Σελήνης, όταν ο Novel τον κάλεσε να ανέβει στη σκηνή, έχοντας ακούσει ένα κομμάτι του που του άρεσε. Μια κίνηση ουσιαστικής στήριξης, που έδωσε σε έναν νέο καλλιτέχνη την ευκαιρία να παρουσιάσει τη δουλειά του σε ένα μεγαλύτερο κοινό.
    Διαβάστε περισσότερα
  • Περνώντας τα σύνορα ενός άθλιου διαφημιστικού σποτ
    Απόψεις

    Περνώντας τα σύνορα ενός άθλιου διαφημιστικού σποτ

    Είναι ιστορίες ελεύθερες που δεν κλείνονται στα στενά κεφάλια αυτών που κυβερνάν. Είναι ιστορίες λερωμένες που δεν έχουν θέση στις αποστειρωμένες γραβάτες αυτών που αποφασίζουν. Είναι ιστορίες ειλικρινείς, αστείες, αφελείς, όμορφες. Ιστορίες που παίρνουν το αυστηρό μιας κοινοτικής οδηγίας, το ωμό μιας υπουργικής απόφασης, το εμετικό ενός τηλεοπτικού/ραδιοφωνικού σποτ και τα τσαλακώνουν σαν παλιόχαρτα γεμάτα μουτζούρες.
    Διαβάστε περισσότερα
  • Τέμπη και Σκουριές – «Να μην φοβόμαστε να αγγίξουμε τις πληγές μας»
    PoliticsΦωτορεπορτάζ

    Τέμπη και Σκουριές – «Να μην φοβόμαστε να αγγίξουμε τις πληγές μας»

    Μπορεί σε λίγες μέρες να γυρίζουμε τα ρολόγια μας μια ώρα πίσω, όμως στην Χαλκιδική την Παρασκευή  9 Οκτωβρίου άλλαξεη ώρα κάπως αλλιώτικα.
    Διαβάστε περισσότερα
  • Γκρεμίστε μας
    Απόψεις

    Γκρεμίστε μας

    Εκείνο το πρωί ήθελα να φύγω από αυτόν τον τόπο, γιατί δε χωρούσε τις επιθυμίες μου. Τη σύγκρουση με το σαθρό, το γκρέμισμα αυτού που ήδη βλέπει τα θεμέλιά του να τρίζουν σηκώνοντας σκόνη. Ήθελα να φύγω για να νιώσω επιτέλους ότι κάνω κάτι γι' αυτό τον κόσμο.
    Διαβάστε περισσότερα