Η Κίνα ανακοίνωσε αντιδασμούς ύψους 84% ως απάντηση στους δασμούς των ΗΠΑ προς την Κίνα ύψους 104%.

Νωρίτερα τον Απρίλιο η Κίνα – αφαίρεσε χωρίς να γίνει αντιληπτό – από την εφοδιαστική αλυσίδα πέντε σπάνιες γαίες. Τις δυσπρόσιο, τέρβιο, βολφράμιο, ίνδιο και ύττριο, στοιχεία που δεν είναι ευρέως γνωστά, όμως είναι ορυκτά που εμφανίζονται σε κυβερνητικά μητρώα κρίσιμων πρώτων υλών ακριβώς πριν ξεκινήσουν πόλεμοι ή πριν ακυρωθούν έργα καθαρής τεχνολογίας, εξαιτίας της έλλειψής τους.

Η Κίνα δεν τα απαγόρευσε, αλλά ανακάλεσε την αδειοδότηση εξαγωγών για αυτές τις κρίσιμες σπάνιες γαίες. Πρόκειται για ένα χειρουργικό χτύπημα. Αυτές οι άδειες δίνουν στο Πεκίνο τον έλεγχο όχι μόνο του πού πηγαίνουν αυτά τα υλικά, αλλά και πόσο γρήγορα, σε ποια ποσότητα και σε ποιους πολιτικά φιλικούς πελάτες.

Την ίδια στιγμή η Κίνα κατέχει περίπου 761 δισεκατομμύρια δολάρια σε ομόλογα του αμερικανικού Δημοσίου, κάτι που σημαίνει πως «κρατάει» τις αμερικανικές αγορές στο χέρι αν αποφασίσει να κάνει το ποσό αυτό άμεσα απαιτητό.

Γιατί αυτές τις σπάνιες γαίες και όχι άλλες;

Για να απαντήσουμε αυτό το ερώτημα θα πρέπει να δούμε τον ειδικό τύπο τεχνολογίας. Τα υλικά που περιόρισε η Κίνα δεν είναι τυχαία. Επιλέγονται με την ακρίβεια κάποιου που έχει διαβάσει τις προδιαγραφές των αμερικανικών προϊόντων και τις εντολές αμυντικών προμηθειών.

Για παράδειγμα το δυσπρόσιο που έγινε… δυσπρόσιτο

Αν ο ηλεκτροκινητήρας σας πρέπει να λειτουργεί σε υψηλές θερμοκρασίες -και όλοι τους το κάνουν- τότε ως επί το πλείστον χρησιμοποιεί μαγνήτες νεοδυμίου με πρόσμιξη δυσπροσίου. Χωρίς δυσπρόσιο, δεν υπάρχει θερμική σταθερότητα.

Χωρίς θερμική σταθερότητα, δεν υπάρχει λειτουργικός κινητήρας στο F-35 και σε ηλεκτρονικά αυτοκίνητα. Η Κίνα ελέγχει ουσιαστικά ολόκληρη την προμήθεια του δυσπροσίου, και όχι, δεν υπάρχει κανένα ορυχείο στο Γουαϊόμινγκ που να παράγει δυσπρόσιο.

Αν το δυσπρόσιο δεν βγαίνει από την Κίνα, δεν βγαίνει καθόλου. Είναι το πιο δυνατό χαρτί της Κίνας.

Βολφράμιο: Η Κίνα κατέχει το 80% της παγκόσμιας παραγωγής

Το μέταλλο που κάνει τις σφαίρες αλεξίσφαιρες. Κυριολεκτικά. Το βολφράμιο είναι αυτό που χρησιμοποιείτε όταν πρέπει να κόψετε, να τρυπήσετε ή να διαπεράσετε οτιδήποτε σκληρότερο από μπαγιάτικο ζαχαρωτό.

Οι ΗΠΑ δεν έχουν παράγει σημαντικές ποσότητες από την εποχή της κυβέρνησης Ομπάμα και η Κίνα κατέχει το 80% της παγκόσμιας παραγωγής.

Σίγουρα, μπορείτε να δοκιμάσετε το Βιετνάμ ή την Πορτογαλία, αλλά καλή τύχη να αποκτήσετε ποσότητες για βιομηχανική κλίμακα χωρίς να περιμένετε χρόνια και να πληρώσετε τριπλάσια. Το βολφράμιο δεν χρησιμοποιείται μόνο στα πυρομαχικά.

Βρίσκεται στις μικροσκοπικές κάθετες συνδέσεις μεταξύ των στρωμάτων των κυκλωμάτων στα τσιπ ημιαγωγών, στα εργαλεία μηχανών CNC (Computer Numerical Control) και στα κράματα υψηλής απόδοσης που χρησιμοποιούνται σε όλα, από τους κινητήρες τζετ μέχρι τα γεωτρύπανα βαθιάς γεώτρησης.

Όταν η Κίνα προστάτευσε το βολφράμιο πίσω από ένα τείχος αδειοδότησης, δεν στόχευε έναν τομέα – στόχευε τη βιομηχανική βάση μιας συγκεκριμένης μεγάλης χώρας που προσπαθεί να αναδημιουργήσει την παραγωγή ακριβείας σε κλίμακα. Των ΗΠΑ. Ήταν χειρουργικό χτύπημα.

Κινητήρες υψηλής απόδοσης δεν κατασκευάζονται χωρίς τέρβιο

Το τέρβιο είναι ο εξίσου ζωτικός για κατασκευές υψηλής τεχνολογίας ξάδελφος του δυσπροσίου. Θέλετε κινητήρες υψηλής απόδοσης στα ηλεκτρικά σας αυτοκίνητα και στις υπεράκτιες ανεμογεννήτριες; Θέλετε γυαλιά νυχτερινής όρασης, συστήματα σόναρ ή άλλα είδη υψηλής τεχνολογίας; Θα χρειαστείτε τέρβιο.

Όπως και το δυσπρόσιο, το τέρβιο προέρχεται σχεδόν αποκλειστικά από κινεζικό έδαφος, επεξεργάζεται σε κινεζικές εγκαταστάσεις και αδειοδοτείται από Κινέζους γραφειοκράτες με μια διακριτική εκτίμηση της γεωπολιτικής.

Δεν υπάρχει κανένα βιώσιμο υποκατάστατο που να μην συνεπάγεται συμβιβασμούς στην απόδοση, επανασχεδιασμό ή παραβίαση των νόμων της θερμοδυναμικής.

Ίνδιο: άγνωστο αλλά καίριο

Το ίνδιο είναι ένα πιο αθόρυβο θύμα, αλλά όχι λιγότερο κρίσιμο. Είναι ο διαφανής αγωγός που κάνει τις οθόνες σας να φωτίζονται, τις οπτικές ίνες σας να επικοινωνούν και τις διόδους λέιζερ να φωτίζονται.

Το ίνδιο είναι καίριο για τις οθόνες αφής γίνονται βαρίδια και οι σταθμοί 5G δεν λειτουργούν κανονικά. Οι ΗΠΑ έχουν μηδενική εγχώρια παραγωγή και ενώ ο Καναδάς, η Νότια Κορέα και η Ιαπωνία (όλες θύματα δασμών των ΗΠΑ) παράγουν λίγο, με την παγκόσμια αγορά να εξακολουθεί να περιστρέφεται γύρω από τις κινεζικές προμήθειες.

Δοκιμάστε να ανεβάσετε την παραγωγή ημιαγωγών ή το ηλιακό σας εργοστάσιο όταν η πηγή ινδίου σας έχει μόλις στερέψει. Είναι μια διασκεδαστική άσκηση για να μάθετε ποιοι από τους προμηθευτές σας εξαρτιόνταν από το Πεκίνο, αλλά δεν το ανέφεραν ποτέ στην τριμηνιαία έκθεσή τους.

Χωρίς ύτριο καλή τύχη στην κατασκευή πολεμικών αεροπλάνων

Και μετά υπάρχει το ύτριο. Το στοιχείο χωρίς το οποίο δεν λειτουργούν οι επικαλύψεις των κινητήρων αεριωθούμενων αεροσκαφών υψηλής θερμοκρασίας, δεν συντονίζονται τα συστήματα ραντάρ υψηλής συχνότητας και δεν ευθυγραμμίζονται τα λέιζερ ακριβείας.

Το ύτριο είναι αυτό που καθιστά δυνατά τα λέιζερ τεχνολογίας YAG και είναι επίσης αυτό που επιτρέπει τις επιστρώσεις θερμικού φράγματος στα πτερύγια των στροβίλων να μην λιώνουν οι κινητήρες των αεροσκαφών σας κατά τη διάρκεια της πτήσης. Δεν υπάρχουν λέιζερ YAG, δεν υπάρχουν λέιζερ προσδιορισμού στόχων, LASIK, χάραξη ή φασματοσκοπία.

Αν ο έχετε αεροπορία χρειάζεται ύτριο. Αν σας αρέσουν οι προσιτές πτήσεις, σας αρέσει επίσης το ύτριο. Και μαντέψτε ποιος έχει σχεδόν το μονοπώλιο στον καθαρισμό του; Σωστά μαντέψατε, είναι η Κίνα. Και πάλι.

Το συμπέρασμα: Οι ΗΠΑ πυροβόλησαν τα πόδια τους

Ακόμα και αν κανείς άλλος δεν αντισταθεί στο νταηλίκι των δασμών των ΗΠΑ, ακόμα και αν η Κίνα είναι η μόνη που θα το πράξει, το πρόβλημα που θα αντιμετωπίσει είναι τεράστιο. Η Κίνα εδώ και δεκαετίες χτίζει σχέσεις σε Αφρική, Ασία και Νότια Αμερική στοχεύοντας τα ορυχεία σπανίων -και λιγότερο σπάνιων- γαιών.

Πλέον όχι μόνο βάζουν δασμούς 84% σε όλα τα αμερικανικά προϊόντα, αλλά στερούν από τις ΗΠΑ υπερπολύτιμες πρώτες ύλες για τα προϊόντα υψηλής τεχνολογίας. Κάτι τέτοιο μπορεί να δημιουργήσει στάση εργασίας μέχρι την στιγμή που η Κίνα φιλοτιμηθεί να άρει την απαγόρευση εξαγωγών αυτών των γαιών.

Αντίστοιχα αν η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αποτελούνταν από ανθρωπάκια, θα έθετε δασμούς σε όλες τις αμερικανικές εταιρείες υψηλής τεχνολογίας, ρίχνοντας τα κέρδη τους κατακόρυφα και χρησιμοποιώντας τες ως μοχλό πίεσης. Ενώ τώρα, βγαίνει ο Τραμπ να λέει με παίρνουν οι κυβερνήσεις τηλέφωνο και «μου γλείφουν τον κώλο».

Μετά την ανακοίνωση των δασμών της Κίνας, το πετρέλαιο έπεσε κατά 7,1%, ενώ και το χρηματιστήριο των ΗΠΑ ξεκίνησε να παίρνει την κατηφόρα.